تاثیر عناصر سنگین بر برخی اسید آمینه ها، میزان قند محلول و پروتئین کل در بذور دو رقم گندم نان (Triticum aestivum L.)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

دانشگاه محقق اردبیلی

چکیده

فلزات سنگین با تجمع در خاک و جذب بوسیله گیاه به زنجیره غذایی وارد می­شوند و مسمومیت­هایی را در گیاهان و افراد تغذیه کننده به­وجود می­آورند. کادمیوم و جیوه از جمله دو آلاینده خطرناک و سرطان­زا به شمار رفته که در اکوسیستم­های طبیعی میزان آن توسط فعالیت­های انسانی افزایش یافته که منجر به کاهش تولید پروتئین، ایجاد اختلال در انواع واکنش­ها و اعمال سلولی و باعث توقف رشد و نمو می­شوند و در کل خطرهای بزرگی برای کشاورزی به شمار می­روند. بدین منظور آزمایشی به­صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در گلخانه دانشگاه محقق اردبیلی در سال 1391 انجام گردید. تیمارهای آزمایشی شامل کلرید جیوه (با غلظت 10 و 20 میکرومولار)، کلرید کادمیوم (5/0 میلی­مولار) و اثرات متقابل کادمیوم با جیوه در دو سطح (10میکرومولار جیوه با 5/0 میلی­مولار کادمیوم، 20 میکرومولار جیوه با 5/0 میلی­مولار کادمیوم) همراه با گیاهچه­های شاهد بود. نتایج نشان داد که در رقم گنبد اثر متقابل هر دو فلز سنگین، میزان قند محلول، پروتئین کل، پرولین، لیزین و متیونین افزایش یافت اما در رقم تجن کاسته شد. با توجه به این که سیستم دفاعی گیاه موجب کاهش آسیب­های ناشی از تنش­­های مختلف می­شود بنابراین به نظر می­رسد که افزایش میزان متابولیت­های درگیر در سیستم دفاعی از جمله میزان قند محلول، پروتئین کل و اسید آمینه­های پرولین، لیزین و متیونین در رقم گنبد می­تواند به افزایش مقاومت به تنش این رقم کمک کند. در مجموع رقم گنبد رقم مقاوم محسوب شده و همچنین احتمالا رقم تجن که رقم حساسی با توجه به نتایج بدست آمده می­باشد از سایر مکانیزم­ها برای تحمل به تنش استفاده کرده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of Heavy Metals on Some of Amino Acids, Soluble Sugars Content and Total Protein in Two Wheat Cultivars (Triticum aestivum L.)

نویسندگان [English]

  • Seyede Yalda Raeesi sadati
  • Soodabeh Jahanbakhsh Godekahriz
چکیده [English]

Heavy metals, by accumulation in soil and uptake by plants, inter into food chain and causes toxicity in the plants and consumers of these plants. Cadmium and mercury are two dangerous and carcinogenic substances that  their amounts is increasing in natural ecosystems through human activities resulting in decreased proteins production, interfering with variety of reactions and cell functions and cessation of cell growth and development and in general is a great treat to agriculture. For this purpose, a factorial experiment in a completely randomized design with three replications was conducted in greenhouse of Mohaghegh university of Ardabil in 1391. The experiment consisted of mercuric chloride treatments (with concentrations of 10 and 20µM), cadmium chloride treatment (0.5 mM), interaction between cadmium and mercury in two levels (10 µM of mercury with 0.5 mM of cadmium, 20 µM of mercury with 0.5 mM of cadmium) and control seedlings. The results showed that the interaction of both heavy metals leads to an increase in soluble sugar, total protein, proline, lysine and methionine in the Gonbad, but in Tajan cultivar was reduced. According to the plant defense system to reduce the damage caused by various stresses, it seems that the increase in metabolites involved in defense system including soluble sugar, protein and amino acids proline, lysine and methionine in the dome can help increase resistance to stress this figure. In Overall, the Gonbad is resistant varieties as well as possibly susceptible Tajan that is according to the results of other mechanisms for tolerance has used.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Amino acids
  • Physiological traits
  • Heavy metals
  • Metabolites
  • Wheat